#UNESCO dla #JURY

DOŁĄCZ DO NAS:

"Ziemi nie dziedziczymy po naszych rodzicach,
pożyczamy ją od naszych dzieci."
A.M.R.de Saint-Exupéry.

List otwarty w sprawie umieszczenia
Jury Krakowsko – Częstochowskiej
na liście Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Szanowni Państwo!

My – mieszkańcy Zagłębia oraz Jury

Uprzejmie prosimy o wsparcie naszych działań:

Instytucje Rządowe, Samorządowe,

Polski Komitet Do Spraw UNESCO,

Centrum Światowego Dziedzictwa UNESCO w Paryżu,

Organizacje Pozarządowe – Stowarzyszenia i Fundacje Ekologiczne,

Prasę, telewizję, radio.

1.   Jak doszło do powstania pomysłu?


Wpisanie Jury Krakowsko – Częstochowskiej na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO zaowocuje uchronieniem jej bogactwa przyrodniczo – kulturowego przed wszelkimi zagrożeniami związanymi z degradacją środowiska naturalnego ze strony człowieka. Pozwoli to na zadbanie oraz najwyższą jakość utrzymania środowiska naturalnego i niepowtarzalnego krajobrazu Jury w jak najlepszej kondycji.

2. BOGACTWO JURY

Jura jest niezwykłym miejscem o swoistym klimacie. Charakterystyczny krajobraz stanowią wapienne ostańce [1]  oraz szereg jaskiń i schronisk jaskiniowych. Występuje tu specyficzna fauna i flora z wieloma gatunkami zwierząt i roślin znajdujących się pod ochroną.
Występująca na obszarach Jury przyroda jest znacznie bardziej zróżnicowana niż otaczające ją tereny. Można tam zaobserwować: „około 1300 gatunków roślin naczyniowych, 800 gatunków grzybów wielkoowocnikowych, 400 gatunków porostów i podobną liczbę mchów. Występują liczne gatunki roślin i grzybów prawnie chronionych i gatunki znajdujące się na czerwonych listach gatunków zagrożonych. Wśród roślin chronionych i zagrożonych dominują rośliny kserotermiczne i stepowe, ale są także rośliny związane z środowiskiem wodnym (hydrofity), jak np. goryczka wąskolistna, kosaciec syberyjski, fiołek bagienny, aldrowanda pęcherzykowata. […] Jednym z poważniejszych zagrożeń dla flory Jury jest duże skażenie powietrza spowodowane bliskim sąsiedztwem dużych zakładów przemysłowych oraz zmiany środowiska spowodowane osuszaniem bagien i torfowisk”[2]
Jurajskie jaskinie są miejscem zamieszkania ponad 20 gatunków nietoperzy, takie ich zgromadzenie nie występuje w żadnym innym miejscu w Polsce. Nietoperze wg. Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska [3]  są gatunkiem podlegającym ochronie czynnej, prawnej i biernej. Dwa z gatunków nietoperzy występują tylko i wyłącznie na terenach Jury.
W pejzaż Jurajski wpisane są średniowieczne strażnice, zamki i ruiny zamków tworzące Szlak Orlich Gniazd (Informacja #1): „Kolebka naszej kultury, gdzie o zabytki łatwiej niż w każdej innej części kraju, położona jest pośród przepięknych pagórków porośniętych lasami, wśród malowniczych wapiennych ostańców, stwarzając wrażenie niezwykłej harmonii występującej pomiędzy człowiekiem i środowiskiem. W odległej przeszłości na terenie Śląska i Małopolski powstawały pierwsze osady ludzkie. Na początku drugiego tysiąclecia wzniesiono tutaj pierwsze grody obronne, które chronić miały szlaki handlowe w tworzącym się państwie piastowskim.”[4]  Dzięki dogodnym warunkom rozwija się agroturystyka i wspinaczka skalna.
Tereny Jury należą do obszarów chronionych min. Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych: [5]  Park krajobrazowy Orlich Gniazd oraz Obszar Natura 2000 Ostoja Kroczycka i Środkowojurajska [6], Obszar Chronionego Krajobrazu Otulina Parku Krajobrazowego Orlich Gniazd i Parku Krajobrazowego Stawki.
Całe to bogactwo kulturowo-przyrodnicze powoduje, że Jura jest jednym z najatrakcyjniejszych regionów turystycznych w Polsce.

Przypisy:
[1] https://pl.wikipedia.org/wiki/Ostaniec
[2] Mariusz Waszkiewicz. Jura Krakowska – przyroda i jej zagrożenia. Miesięcznik Dzikie Życie, 4/130 2005 kwiecień 2005
[3] https://www.gdos.gov.pl/ochrona-ptakow-i-nietoperzy
[4] https://www.orlegniazda.pl/
[5] https://pl.wikipedia.org/wiki/Zesp%C3%B3%C5%82_Jurajskich_Park%C3%B3w_Krajobrazowych
[6] http://katowice.rdos.gov.pl/ostoja-kroczycka-i-srodkowojurajska 

Informacja #1 Szlak Orlich Gniazd – do przeczytania na dole strony

3. Lista światowego dziedzictwa UNESCO. Dlaczego UNESCO?

Cyt. 1. “Dziedzictwo kulturowe i naturalne należy do bezcennych i niezastąpionych zasobów nie tylko każdego narodu, ale również całej ludzkości. Strata polegająca na degradacji lub całkowitym zniszczeniu jakiejkolwiek części tych najcenniejszych zasobów to zubożenie dziedzictwa wszystkich ludzi na świecie. Część tego dziedzictwa, z uwagi na swoją wyjątkową jakość, może być uznawana za mającą „wyjątkową uniwersalną wartość” i jako taka zasługuje na specjalną ochronę przed narastającymi zagrożeniami.” [7] (str. 10) 

Cyt. 2. “Celem Konwencji jest rozpoznanie, ochrona, konserwacja, prezentacja i przekazanie przyszłym pokoleniom dziedzictwa kulturowego i naturalnego o wyjątkowej uniwersalnej wartości.” [8] (str. 10)

Jak zacząć i kto może to zrobić?
Cyt. 3. “Zachęca się państwa do przystępowania do Konwencji. Modele instrumentu ratyfikacji/akceptacji i akcesji zostały zamieszczone jako aneks 1. Oryginalna, podpisana wersja [dokumentów] powinna zostać przesłana do Dyrektora Generalnego UNESCO.” [9] (str.11)
Cyt 4. “Zachęca się Państwa-Strony Konwencji, aby zagwarantowały uczestnictwo
w wyłanianiu i przygotowaniu kandydatur oraz ochronie dóbr światowego dziedzictwa jak największej liczbie interesariuszy, w tym zarządców dóbr, samorządu lokalnego i regionalnego, społeczności lokalnej, organizacjom pozarządowym (NGO) oraz innym zainteresowanym stronom i partnerom.” [10] (str. 11)

Przypisy: Cytaty: [7,8,9,10,] stąd:

https://swiatowedziedzictwo.nid.pl/media/uploads/dokumenty/wytyczne-operacyjne/wt-operacyjne-pol/wo2015-tekst-glowny-pl148421293082.pdf

INFORMACJA: „Wnioski rozpatrywane w trybie pilnym” (Informacja #3)

Tereny Jury Krakowsko-Częstochowskiej poza walorami kulturowo – przyrodniczymi posiadają również bogactwo czystej wody: główne zbiorniki wód podziemnych (GZWP) to struktury geologiczne zasobne w wodę, które stanowią lub mogą stanowić w przyszłości strategiczne zasoby wód podziemnych do zaopatrzenia ludności i podstawowych gałęzi gospodarki, wymagających wody wysokiej jakości. Dla Jury są to GZWP nr 326 i 454.

Europejska Dyrektywa wodna mówi: „W pierwszej w historii europejskiej inicjatywie obywatelskiej „Right2Water” wezwano instytucje UE i państwa członkowskie do zapewnienia wszystkim obywatelom prawa do wody i urządzeń sanitarnych […]. W odpowiedzi na europejską inicjatywę obywatelską Parlament – zdecydowaną większością głosów – wezwał Komisję do przygotowania wniosków ustawodawczych wdrażających uznane przez ONZ prawo człowieka do wody pitnej i urządzeń sanitarnych oraz – w razie potrzeby – do dokonania przeglądu ramowej dyrektywy wodnej, mając na celu uznanie powszechnego dostępu i prawa człowieka do wody”[14] 

Z tego powodu mieszkańcy zwracają się o podjecie kroków w trybie pilnym:
Zwracamy się z prośbą o priorytetowe potraktowanie sprawy co umożliwia informacja zawarta w Wytycznych operacyjnych do realizacji Konwencji Światowego Dziedzictwa.
Aby ochronić Jurę Krakowsko- Częstochowską można skorzystać ze zgłoszenia terenów Jury do objęcia ochroną, a wniosek będzie rozpatrywany w trybie pilnym.

„Standardowemu harmonogramowi i definicji kompletności w procesie składania wniosku o wpis nie podlegają dobra, które w opinii właściwych organizacji doradczych bezdyskusyjnie spełniają kryteria umieszczenia ich na Liście światowego dziedzictwa, a które doznały poważnego zniszczenia i są narażone na niekorzystne działanie sił przyrody lub człowieka, stanowiące sytuację awaryjną w przypadku której Komisja natychmiast podejmuje decyzję o konieczności zapewnienia ochrony, […].
Takie wnioski rozpatrywane będą w trybie pilnym, a ich analiza będzie uwzględniana w porządku obrad najbliższej sesji Komitetu. Takie dobra mogą zostać wpisane na Listę światowego dziedzictwa. Należy je w takim przypadku wpisać jednocześnie na Listę światowego dziedzictwa w zagrożeniu (zob. paragrafy 177-191 ).”[15]

Przypisy:

[14]http://www.europarl.europa.eu/factsheets/pl/sheet/74/ochrona-wod-i-gospodarka-wodna?fbclid=IwAR2ANDDrRpBu3B-YXT8G_TundR7BCMuZDKNiSvg5j7_Y_gM_XngpQExtM8A

[15] https://swiatowedziedzictwo.nid.pl/media/uploads/dokumenty/wytyczne-operacyjne/wt-operacyjne-pol/wo2015-tekst-glowny-pl148421293082.pdf str. 37

Informacja #3: Dodatkowe informacje dotyczące UNESCO – na dole strony

Informacja #4: WODA – WAŻNE! Przeczytaj! – na dole strony.

Informacja #5: Skażenie środowiska; ZANIECZYSZCZENIE Gleb, Powietrza, Wody – do przeczytania na dole strony.

4. Co na to społeczność lokalna i władze miast?

Pragniemy czystego powietrza, gleb, oraz wody. Pragniemy by nasze dzieci i wnuki żyły i rozwijały się w czystym i zdrowym otoczeniu, aby uprawy były jadalne, a zwierzęta i roślinność otaczała nasze miejsce zamieszkania i umożliwiały odpoczynek na łonie natury. Wiele osób ukochało Jurę z tych właśnie powodów i od lat odwiedza tereny uciekając od zgiełku Śląskich miast. Tu jest cisza ozdobiona śpiewem ptaków. I to wystarczy.

Ziemi nie dziedziczymy po naszych rodzicach, pożyczamy ją od naszych dzieci. M. R. de Saint-Exupéry

Więcej informacji oraz załączniki do tekstu na stronie: www.jurainfo.org

Uprzejmie prosimy o nagłośnienie naszych działań przez media.

Informacja #1
„Szlak Orlich Gniazd wiedzie przez malowniczy obszar Wyżyny Krakowsko – Częstochowskiej. Na Szlaku znajdują się ruiny gotyckich zamków zbudowanych za czasów Kazimierza Wielkiego. Zamki strzegły zachodniej granicy Królestwa Polskiego, zostały zniszczone przez Szwedów w czasie potopu szwedzkiego (1655 – 1660). Nazwa „orle gniazda” nawiązuje do położenia warowni na stromych, wapiennych wzniesieniach, została wprowadzona w połowie XIX wieku przez krajoznawcę Wiktora Zielińskiego. Szlak Orlich Gniazd to nie tylko ruiny średniowiecznych warowni, przydrożne kapliczki, stare kościoły, legendy, niesamowite historie związane z powstawaniem i funkcjonowaniem państwa polskiego, ale też fascynująca przyroda. To obszar zbudowany ze skał wapiennych, w których zachodzą procesy krasowe. Występują tu powierzchniowe oraz podziemne formy rzeźby krasowej, takie jak ostańce, jaskinie, wywierzyska. To na Wyżynie Krakowsko – Częstochowskiej znajdują się źródła dwóch dużych polskich rzek – Warty i Pilicy, a także znacznie mniejszej Czarnej Przemszy. W wapieniach często spotykane są skamieniałości mezozoicznych organizmów. Współcześnie niezwykle ciekawie prezentuje się tutejsza flora – w zależności od podłoża mocno zróżnicowane lasy: bukowe, bory sosnowe, grądy, a także kserotermiczna, czyli ciepłolubna roślinność naskalna. W jaskiniach bytują nietoperze.” Powyższe świadczy o ogromnej wartości historycznej oraz przyrodniczej obszaru Szlaku Orlich Gniazd.
Źródła: Śląskie. Przewodnik pozytywny, Polska Izba Turystyczna, 2009.
Informacja #3
Dodatkowe informacje dotyczące  UNESCO
Zgodnie z wytycznymi operacyjnymi do realizacji Konwencji Światowego Dziedzictwa tereny Jury Krakowsko – Częstochowskiej kwalifikują się do wpisu na listę Światowego Dziedzictwa w następujących kryteriach:
CYTATY:
  1. „DOBRA KULTUROWE”
„W myśl Art. 1 Konwencji Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Naturalnego za dobro kulturowe uważa się:
  •  zabytki: dzieła architektury, dzieła monumentalnej rzeźby i malarstwa, elementy i budowle o charakterze archeologicznym, napisy, jaskinie i zgrupowania tych elementów mające wyjątkową, powszechną wartość z punktu widzenia historii, sztuki lub nauki;
  • zespoły: budowli oddzielnych lub łącznych, które ze względu na swoją architekturę, jednolitość lub zespolenie z krajobrazem mają wyjątkową powszechną wartość z punktu widzenia historii;
  • miejsca zabytkowe: dzieła człowieka lub wspólne dzieła człowieka i przyrody, jak również strefy, a także stanowiska archeologiczne mające wyjątkową powszechną wartość z punktu widzenia historycznego, estetycznego, etnograficznego lub antropologicznego.”
  1. „DOBRA PRZYRODNICZE
W myśl artykułu 2 Konwencji za „dziedzictwo naturalne” są uważane:
  • pomniki przyrody stanowiące formacje fizyczne i biologiczne lub zespoły takich formacji przedstawiające wyjątkową wartość uniwersalną z punktu widzenia estetycznego lub naukowego;
  • formacje geologiczne i fizjograficzne oraz dokładnie wyznaczone obszary stanowiące siedziska zagrożonych gatunków zwierząt i roślin o wyjątkowej wartości uniwersalnej z punktu widzenia nauki lub ochrony;
  • miejsca naturalne lub dokładnie wyznaczone obszary naturalne o wyjątkowej wartości uniwersalnej z punktu widzenia nauki, ochrony lub piękna natury.
  1. „WYMÓG INTEGRALNOŚCI” dotyczy zastosowania kryteriów:
  •  Ad VII. Dobro zaliczone do Światowego Dziedzictwa na podstawie tego kryterium powinno mieć wyjątkową uniwersalną wartość i obejmować obszary, które są kluczowe dla zachowania jego piękna;
  • Ad VIII. Dobro powinno obejmować wszystkie lub większość kluczowych, powiązanych ze sobą i współzależnych elementów przyrodniczych;
  • Ad IX. Dobro powinno być wystarczająco rozległe i zawierać niezbędne elementy ukazujące kluczowe aspekty procesów, które są istotne dla długotrwałej ochrony ekosystemów oraz ich biologicznej różnorodności;
  • Ad X. Dobro powinno mieć podstawowe znaczenie dla ochrony różnorodności biologicznej. Tylko dobra o największym zróżnicowaniu biologicznym i/lub reprezentatywności biologicznej mogą spełniać to kryterium. Dobra te powinny być środowiskiem dla różnych form flory i fauny, charakterystycznych dla danego regionu biogeograficznego i rozpatrywanych ekosystemów.
Każde dobro przyrodnicze powinno mieć plan zarządzania. Ochrona prawna i instytucjonalna oraz ewentualnie zwyczajowa powinna być zagwarantowana w perspektywie długoterminowej. Granice obiektu powinny odzwierciedlać wymogi przestrzenne siedlisk, gatunków lub zjawisk, które były podstawą wpisu. Granice powinny obejmować dostatecznie rozległe obszary bezpośrednio przylegające do obszaru o wyjątkowej, uniwersalnej wartości tak, by chroniły wartości obiektu przed bezpośrednimi skutkami ingerencji człowieka i wykorzystywaniem zasobów naturalnych poza obszarem wpisanym. Granice wpisanego obiektu mogą pokrywać się z jedną lub kilkoma strefami chronionymi takimi jak parki narodowe czy rezerwaty biosfery.” Cytaty stąd: http://www.unesco.pl/kultura/dziedzictwo-kulturowe/swiatowe-dziedzictwo/kryteria/?fbclid=IwAR36k2r0udepybEwa9R9fOkgvh5tdzqB8Z4VpkaTBLp3e-qs9-q7BBa2sBA
Więcej na ten temat można dowiedzieć się na stronie: http://www.unesco.pl/kultura/dziedzictwo-kulturowe/swiatowe-dziedzictwo/kryteria/?fbclid=IwAR36k2r0udepybEwa9R9fOkgvh5tdzqB8Z4VpkaTBLp3e-qs9-q7BBa2sBA

Informacja #4

Ważne informacje dotyczące głównych zbiorników wód podziemnych GZWP na terenie JURY i Powiatu Zawierciańskiego
—> https://jurainfo.org/woda-nasze-bogactwo/

DOŁĄCZ DO NAS:

PRZYRODA

#JURA - FAUNA i FLORA

WODA

BOGACTWO JURY

Pobierz List Otwarty

Wyślij do mediów, polityków

#niedlakopalni #jura

ARTYŚCI DLA JURY:

Kontakt
grupa@jurainfo.org

#jura #niedlakopalni #polska

Honorowy Patronat Prezydenta Zawiercia


TNROP – Kraków

Partia Zieloni

Strajk dla Ziemi – Kraków

Okręg PZW Katowice
Polish